07.11.25

Su Yoksa Çare Deniz Suyu mu?

Tatlı su kaynakları bakımından dünyanın ikinci en yoksul ülkesi Ürdün’de, yağış azlığı, kurak iklim ve artan nüfus baskısı nedeniyle alternatif sulama yöntemleri geliştirilmiş. Tuzdan arındırma (desalinasyon) ve tuzluluk toleranslı bitki yetiştiriciliği yöntemlerini uygulayan ülke, tarımsal üretimde kısmen arıtılmış deniz suyu ile sulama yapıyor; bazı durumlarda deniz suyunu tatlı su ile karıştırarak tuzluluk azaltılıyor. Akabe bölgesinde kullanılan Seawater Greenhouse teknolojisi ile deniz suyu buharlaştırılıyor, soğutucu sistemlerde yoğunlaştırılarak tatlı su elde ediliyor. Aynı zamanda seraların içi deniz suyu buharıyla serinletiliyor ve bu sayede sıcak iklimde seracılık yapılabiliyor. Ülkede domates, biber, salatalık gibi sebzeler; arpa, çavdar ve kinoa gibi tuza dayanıklı tahıllar; halofit bitkiler (ör. Salicornia, Atriplex) yetiştiriliyor. Sistemin avantajları su kaynaklarının çeşitlendirilmesi, çöl bölgelerinde tarımın mümkün hale gelmesi ve tuzlu suya dayanıklı bitkilerin geliştirilmesi sayesinde gıda güvenliğine katkı şeklinde sıralanırken, dezavantajları ise desalinasyonun yüksek enerji maliyeti, toprakta tuz birikimi riski, yüksek yatırım maliyetleri nedeniyle büyük ölçekte uygulamanın sınırlı olması olarak belirtiliyor.