
Artajo markası, iki yüz yılı aşkın bir geçmişe sahip. Şirket, tarihinde birçok ödül almış olsa da dünyanın ikinci en iyi ekolojik zeytin sıkım tesisi olması ile öne çıkıyor.
Aceite Artajo’nun hikayesi İspanya’nın kuzeyinde, Tudela’da küçük bir değirmen ve şaraphane ile başlıyor. Köklü bir geçmişe sahip olan şirket, 1998 yılında yeni yatırım ve dönüşüm kararı alarak bugünkü konumuna ulaşıyor.
Yenilikçi ve ekolojik bir yaklaşım benimseyen şirket, dünyanın ikinci en iyi ekolojik zeytin sıkım tesisi unvanını alarak başarasını kanıtlamış. Sık dikim (çit sistem) zeytin yetiştiriciliğinde yakaladığı başarı ile elde ettiği zeytinyağları ise birçok ödüle layık görülmüş.
Yenilik, bilgi, çaba ve kalitenin birleşimiyle Artajo’nun bugünkü başarısına ulaştığını belirten Artajo Direktörü Carlos Urzais, gerçekleştirilen röportajda yetiştiricilik politikaları, yağlarının kalitesi ve yeni çeşitlerin önemi hakkında bilgiler verdi…
Geçtiğimiz yılın verilerine bakacak olursak, İspanya’nın ulusal zeytinyağı pazarı dinamiklerinde bir değişim söz konusu diyebilir miyiz?
Ortada bir gerçek var ki o da maalesef İspanya, zeytinyağı konusunda kıtlık çekiyor ve bunun nedeni Endülüs bölgesindeki kuraklık. Bu yüzden de yağ fiyatları hızla yükseldi. Bugüne kadar böylesi bir durumla karşılaşmadık. Eğer üretim yöntemleri yenilenmez ve iklim koşullarına göre hareket edilmezse beklenmedik durumların sayısı artacaktır. Tabii ki bu durum tersine çevrilebilir ve bunu zaman gösterecek. Ancak bu noktada tek odağımız üretim miktarı olmamalı, öncelikli hedef kaliteli zeytinyağı üretimi olmalı ve atılacak adımlar bu doğrultuda atılmalı.
Bu noktada kaliteli zeytinyağı üretimi için hangi çeşitlerin uygun olduğunuz düşünüyorsunuz?
Genetik bize harika seçenekler sunuyor. Günümüzde yüksek verim ve kaliteyle birlikte yüksek antioksidan değeri sunan çeşitler var ve bu çeşitler hem miktar hem de kalite konusunda elimizi çok güçlendiriyor. Pazarda iyi performans gösteren eski ve köklü çeşitler zaten mevcut ancak yeni genetik çalışmaların kesinlikle fark yaratacağını ve bu çeşitlere mutlaka yatırım yapılması gerektiğini düşünüyorum.
Lecciana, zeytin yetiştiriciliğinde sık dikim (çit sistem) model için çalışılmış yeni bir çeşit. Bize Lecciana hakkında ne söylemek istersiniz?
Artajo olarak uzun yıllardır, sık dikimin referans çeşidi Arbequina ve Arbosana ile çalışıyoruz. Lecciana çeşidinin birkaç yıl devam eden deneme süresinden sonra ticari olarak ilk dikimlerini geçen yıl gerçekleştirdik. Şimdiye kadar olan gözlemlerimize dayanarak Lecciana’nın yağ kalitesinin mükemmel ve pazarda başka hiçbir yerde bulanamayacak benzersizliğe sahip olduğunu söyleyebilirim.
Zeytinyağı tadımında, farklı çeşitlerin tatlarını karşılaştırmak yaygındır. Ancak Lecciana’nın kıyaslanabileceği başka bir çeşit olduğunu düşünmüyorum. Yalnızca kalitesiyle değil sahip olduğu özgün aroması ile de rakipsiz diyebilirim. Pazarda farklılaşmamızı sağlayacak olağanüstü niteliklere sahip.
Lecciana ve Coriana arasında bir kıyaslama yapabilir misiniz?
Söylediğim gibi Lecciana, özgünlük de dahil olmak üzere kaliteli bir yağda olması gereken her şeyi bize sunuyor. Genellikle çok farklı çeşitlerde bulabildiğimiz notalar, Lecciana’da bir arada bulunuyor. Koroneiki ve Arbosana melezi olan Coriana’da ise bu iki çeşidin karışımını hissedebilirsiniz, Lecciana’nın sahip olduğu ayırt edici notalara sahip değiller.
Kaliteli zeytinyağı daha yüksek fiyat mı demektir?
Kaliteli zeytinyağı mutlaka daha yüksek fiyatlıdır ve getirisi daha yüksektir, bu kesin. Ancak tek başına bu yeterli değildir. Hem piyasaya hakim olmanız hem de referans zeytinyağı fiyatlarının üzerinde bir fiyat istiyorsanız yağınızın da ortalamanın üstünde olması gerekir.
Diğer yandan sadece Lecciana zeytinyağı üretmekle otomatik olarak kaliteli yağ elde edileceğini düşünmek bir yanılgıdır. Dikimden hasada, sıkım ve saklanma koşullarına kadar her şeyi doğru yapmanız gerekir. Bu sadece Lecciana için değil, tüm çeşitler için geçerli. Eğer doğru zeytinyağı üretimi yaparsanız büyük pazarlarda kıymetli fiyat farklılıkları elde edebilirsiniz.
Gelecekte zeytin yetiştiriciliği sizce karlı bir iş modeli olacak mı?
Ben, başka bir seçenek olduğunu düşünmüyorum. Ekonomik istikrar için zeytin yetiştiriciliği mutlaka karlı olmalı. Son 25 yıllık gözlemlerimiz ve son 10 yıllık tecrübelerimize göre, sık dikim (çit sistemde) zeytin yetiştiriciliğinin geleneksel yetiştiriciliğe göre çok daha karlı olduğu çok açık ortada. Üstelik sadece karlılık değil aynı zamanda yüksek kalite de vadediyor.
Artajo olarak İspanya’nın en iyi, dünyanın ikinci en iyi ekolojik zeytin sıkım tesisi sıralamasına layık görüldük. Tüm yağlarımızı, sık dikim (çit) sistemde yetiştirdiğimiz çeşitlerden elde ediyoruz. Bununla birlikte hızlı hasat ve doğrudan sıkım tesisine alma yeteneğimiz birleşince hem markamız hem de sistem için fark yaratan bir değer ortaya çıkardığımızı düşünüyorum.
Peki tarımsal üretimde çeşitlilik ne kadar önemli?
Bence çok önemli ve gerekli bir konu. Sık dikim (çit sistem) yetiştiricilik için tüm hazırlıkları tamamladıktan sonra zeytinin yanı sıra sisteme uygun badem ağaçları da diktik ve elde ettiğimiz bademleri Artajo markası ile nihai ürün olarak pazarlamaya başladık. Sık dikim (çit sistem) modeline ve sağladığı kaliteye çok inanıyoruz. Kalite ve çeşitlilik gibi, her şeyin müşteri memnuniyetine nasıl yansıdığını ise birebir gözlemliyoruz.
Artajo’nun gelecek planları hakkında bilgi verir misiniz?
Artajo olarak gelecekte de odak noktamız kesinlikle kalite olacak. Kuzey İspanya üretim miktarı bakımından Güney İspanya ile rekabet edemez. Bu yüzden kuzey bölgesinde kaliteye yatırım yapmak dışında başka bir seçenek söz konusu değil, ancak bu şekilde farklılaşabiliriz. Bu bölgedeki tüm üreticilerin de kaliteye odaklanmaları gerektiğini düşünüyorum.

