Araştırmacılar, iki yıllık titiz çalışmanın ardından bazı zeytinlerin iklim değişikliğinin etkilerine karşı neden daha dayanıklı olduğunu belirlemeye bir adım daha yaklaştı.
Uluslararası bir araştırmacı ekibi, Leccino ve Frantoio zeytin ağacı çeşitlerinin tüm genomunu haritalayarak, zeytin ağacı genetiğini anlamak ve iklim değişikliğine karşı daha dayanıklı ağaçlar geliştirmek için değerli bilgiler sağladı. Bu iki çeşidin genomlarını karşılaştırarak, araştırmacılar stres tepkileriyle ilişkili genleri belirlemeyi ve potansiyel olarak tuz toleransı gibi özellikleri geliştirmek için gen düzenleme tekniklerini kullanmayı hedefliyor. Bu genom araştırması, zeytin ağacı yetiştiriciliğinde devrim yaratabilir ve Akdeniz iklimindeki zorluklarla karşılaşan yetiştiriciler için daha verimli ve yenilikçi çözümler sunabilir.
Günümüzde onlarca ülkede yetiştirilen iki yerli İtalyan çeşidinin genom haritasının çıkarılması, araştırmacıların bunları karşılaştırabilmesini ve zeytin ağacı genetiğinin daha derinlemesine anlaşılmasının önünü açacak.
Scuola Superiore Sant’Anna di Pisa’da bahçe bilimleri profesörü olan çalışmanın koordinatörü Luca Sebastiani, “İklim değişikliği döneminde zeytin ağaçlarının genomları hakkında daha fazla bilgi sahibi olmak, bu ağaçların büyük ve bazen yeni çevresel stres faktörlerine nasıl tepki verdiği hakkında daha fazla bilgi sahibi olmak anlamına geliyor” dedi. Sebastiani, genomik çalışmalarının Akdeniz havzasında daha dayanıklı zeytinlikler üretebileceğini söyledi.
Sebastiani, “İklim değişikliğine uyum sağlamak için dayanıklı genotiplere ve uygun tarımsal tekniklere ihtiyacımız var. Su kıtlığı varsa, sulamaya ihtiyaç duyulacak ancak aynı zamanda suyu verimli kullanan çeşitlere de ihtiyaç duyulacak. Ayrıca yüksek sıcaklıklar, yeni patojenlere duyarlılık ve böcek saldırılarıyla ilgili zorluklar da var. Gen haritalaması, çözümlere daha hızlı ulaşmamızı sağlayacak araçlardan biri” diye ekledi.
Zeytin ağacı gen düzenlemesi henüz başlangıç aşamasında olsa da iki çeşidin genomlarının karşılaştırılması, geleneksel ıslah programlarına göre daha hızlı ve daha dayanıklı ağaçlar elde edilmesini sağlayabilir.
